Tạp chí Khoa học Trường Đại học Sư phạm Hà Nội: Khoa học Xã hội được Cục Thông tin Khoa học và Công nghệ Quốc gia trực thuộc Bộ Khoa học và Công nghệ đồng ý cấp mã chuẩn quốc tế ISSN 2354-1067. Tạp chí được Hội đồng Giáo sư nhà nước tính điểm công trình với ngành văn học 1,0 điểm, Tâm lý học 1,0 điểm, Giáo dục học 1,0 điểm; liên ngành Khoa học Trái đất - Mỏ 0,75 điểm, Sử học - Khảo cổ - Dân tộc học 1,0 điểm; Ngôn ngữ học 0,75 điểm ; Triết học-Chính trị học-Xã hội học 0,25 điểm. Tạp chí xuất bản định kì 4 số hằng năm vào các tháng 2, 5, 8, 11 với các bài nghiên cứu toàn văn trong các lĩnh vực khoa học bao gồm: Văn học, Lịch sử, Địa lí Xã hội, Khoa học Xã hội, Ngoại ngữ, Giáo dục Tiểu học, Giáo dục Mầm non, Giáo dục Đặc biệt, Tâm lí Giáo dục, Triết học, Giáo dục Công dân, Nghệ thuật, Giáo dục Quốc phòng, Giáo dục Kinh tế và Pháp luật.
“BÓC LỘT VÀ KIỂM SOÁT”: CHÍNH SÁCH THỰC DÂN CỦA PHÁP TẠI HẢI DƯƠNG CUỐI THẾ KỈ XIX - ĐẦU THẾ KỈ XX
Bài viết tập trung nghiên cứu chính sách cai trị của Pháp tại Hải Dương từ cuối thế kỷ XIX đến đầu thế kỷ XX, trong bối cảnh tỉnh nằm dưới chế độ “bảo hộ” theo các Hiệp ước Harmand (1883) và Patenôtre (1884). Qua đó, bài viết làm rõ hệ thống chính sách cai trị về chính trị, quân sự, kinh tế và văn hóa nhằm tăng cường kiểm soát và bóc lột một cách hiệu quả hơn. Trên cơ sở phân tích, so sánh tư liệu tiếng Pháp và tiếng Việt, kết hợp phương pháp lịch sử - logic, bài viết chỉ ra cơ chế vận hành của bộ máy cai trị. Kết quả cho thấy Pháp thiết lập hệ thống thống trị toàn diện, kiểm soát chặt đời sống chính trị - xã hội. Hải Dương trở thành trung tâm khai thác kinh tế quan trọng ở Bắc Kỳ, tạo bối cảnh cho sự chuyển biến của các phong trào yêu nước ở Hải Dương giai đoạn trước năm 1930.
Hải Dương, chính sách cai trị, khai thác thuộc địa, phong trào yêu nước
Bản quyền (c) 2026 Journal of Science Social Science
HỆ TRI THỨC VĂN HÓA BIỂN VIỆT NAM: NHẬN DIỆN, ĐẶC TRƯNG, GIÁ TRỊ
Trong lịch sử, hầu hết các vương quốc, nhà nước sinh thành trên không gian lãnh thổ Việt Nam đều là những quốc gia gắn liền với biển. Nhiều nền văn hóa ở cả ba miền Bắc - Trung - Nam cũng được hình thành ở vùng ven sông, ven biển và trên các hải đảo, quần đảo. Nghiên cứu vị trí địa lí, xác định tiềm năng, các nguồn tài nguyên tự nhiên, nhân văn… của Việt Nam, càng ngày người ta càng nhận thấy tầm quan trọng của biển với các kế hoạch, chiến lược phát triển. Có thể khẳng định, biển là nhân tố hợp thành, kiến tạo nên cấu trúc, đặc tính văn hóa, xã hội và tầm vóc của dân tộc Việt Nam. Bài viết tập trung làm rõ nhận thức, quan điểm của Đảng, Nhà nước về biển, văn hóa biển; khái niệm tri trức, tri thức văn hóa biển, nội hàm, không gian phân bố chủ đạo của hệ tri thức ấy; chủ thể sáng tạo và đặc trưng, giá trị độc đáo, tinh thần sáng tạo của hệ tri thức, văn hóa biển Việt Nam.
Tri thức, tri thức văn hóa biển, không gian phân bố, đặc trưng hệ tri thức biển Việt Nam
ĐẶC TRƯNG VĂN HÓA ĐÔ THỊ QUA VĂN HỌC DÂN GIAN THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH
Văn học dân gian (VHDG) Thành phố Hồ Chí Minh (TP.HCM) là bộ phận đặc thù trong kho tàng VHDG Nam Bộ, hình thành trong không gian đô thị đa tộc người, năng động và giàu tính giao thoa văn hóa. Tuy giữ vai trò quan trọng, bộ phận này vẫn chưa được nghiên cứu tương xứng. Trải qua quá trình đô thị hóa và di dân, VHDG TP.HCM không mai một mà liên tục được tái tạo và thích ứng với đời sống hiện đại; môi trường lưu giữ - sáng tạo mở rộng từ truyền miệng sang xuất bản và lan truyền trên mạng xã hội. Bài viết hướng đến nhận diện các thể loại tiêu biểu và làm rõ đặc trưng nổi bật của VHDG TP.HCM ở khả năng thích ứng và sáng tạo trong bối cảnh đô thị. Nghiên cứu kết hợp phương pháp tư liệu - lịch sử - văn bản với phương pháp phân tích loại hình, qua đó phát hiện quy luật vận động của các hình thức VHDG đồng thời khái quát những giá trị thẩm mĩ và bản sắc văn hóa kết tinh trong đời sống dân gian đô thị hiện nay.
Văn hóa đô thị, văn học dân gian, Thành phố Hồ Chí Minh
LIỆU PHÁP TỰ CHỮA LÀNH TRONG TRUYỆN NGẮN CỦA NAGAI KAFŪ NHÌN TỪ TINH THẦN IYASHI
Nhìn từ mỹ học Nhật Bản truyền thống và tinh thần chữa lành trong văn hóa của người Nhật, bằng phương pháp cấu trúc - hệ thống, hướng tiếp cận liên văn hóa, bài viết phân tích hai liệu pháp tự chữa lành được thể hiện trong truyện ngắn của Nagai Kafū là liệu pháp nghệ thuật và liệu pháp thiên nhiên. Mục đích của nghiên cứu là khám phá tinh thần trị liệu bằng văn chương trong truyện ngắn của Nagai Kafū qua việc nhà văn kiến tạo không gian, câu chuyện, ngôn ngữ, giọng điệu… nhằm gửi gắm đến người đọc những ưu tư, trăn trở về vấn đề hiện sinh của con người. Từ đó, bài viết không chỉ khẳng định ý thức gìn giữ và phát huy bản sắc truyền thống Nhật Bản của Nagai Kafū mà còn cho thấy tinh thần chữa lành bằng văn học của ông trong sự đối sánh với xu hướng iyashi-kei bungaku (văn học chữa lành) thịnh hành ở Nhật Bản từ thập niên 1990 đến nay.
tự chữa lành, liệu pháp nghệ thuật, liệu pháp thiên nhiên, Nagai Kafū, iyashi
YAN LIANKE’S DREAM OF DING VILLAGE: A CULTURAL PERSPECTIVE
The study of literature from a cultural perspective is an early yet enduring research orientation that continues to attract scholarly attention. As the cradle of the Yellow River civilization, China has long been regarded as one of the birthplaces of world culture. Exploring Chinese literature allows readers not only to perceive the philosophical and humanistic ideas conveyed by writers but also to gain deeper insight into the nation’s rich and ancient cultural values. In particular, in the case of Yan Lianke, a leading figure in contemporary Chinese literature, the integration between traditional Chinese culture and literature has become the hallmark of his artistic identity. Among his major works, Dream of Ding Village stands out as one of the most representative examples of this cultural-literary integration.
Culture, Dream of Ding Village, Yan Lianke, dualism, symbolism, character, structure
lí luận văn học, văn học nước ngoài, văn học so sánh
Bản quyền (c) 2025 Journal of Science Social Science
THE INSTITUTIONAL DEFICIT IN WATER GOVERNANCE OF THE MEKONG RIVER AND ITS IMPLICATIONS FOR VIETNAM
This paper examines the institutional deficiencies in water governance across the Mekong River Basin and their profound impacts on Vietnam, the lowest downstream country and one of the most vulnerable to hydrological changes. By synthesizing secondary sources and comparing four key regional cooperation mechanisms (MRC, GMS, LMC, and LMI), the study reveals that the existing institutional network in the Mekong Basin remains fragmented, legally non-binding, and lacks effective coordination. These weaknesses have resulted in asymmetrical power relations, uneven benefit-sharing, and increased ecological and social vulnerability in downstream areas, particularly the Mekong Delta in Vietnam. By interdisciplinary research methods, historical methods, policy analysis methods, etc, the paper explores Vietnam’s multi-level responses, including regional water diplomacy, bilateral and multilateral cooperation, and domestic adaptation policies. It argues that the root cause of the current crisis lies not only in the upstream states’ exploitation but also in the structural insufficiency of basin-wide governance mechanisms. Strengthening institutional capacity and establishing a transparent, equitable, and sustainable framework for transboundary water management are therefore essential to ensure the long-term resilience of the Mekong Basin.
Water governance, Mekong River, Institutional capacity, Transboundary water management, Vietnam
KHUYẾN NGHỊ KHÔNG GIAN PHÁT TRIỂN VÙNG CHUYÊN CANH VÀ CHỈ DẪN ĐỊA LÍ CÀ PHÊ ARABICA TẠI TỈNH SƠN LA
Nghiên cứu đã tích hợp hệ thống thông tin địa lí (GIS) và phương pháp phân tích thứ bậc (AHP) nhằm đánh giá thích nghi sinh thái của cây cà phê Arabica tại khu vực Mai Sơn, tỉnh Sơn La. Bản đồ thích nghi sinh thái được xây dựng và kiểm chứng với độ chính xác đạt 88%. Kết quả cho thấy 44,9% diện tích có mức thích nghi cao (S1) và 32,6% diện tích có mức thích nghi trung bình (S2), tạo cơ sở khoa học để xác định 65.735 ha vùng định hướng phát triển chuyên canh theo ba mức ưu tiên; và đề xuất mở rộng không gian chỉ dẫn địa lí cà phê Arabica (46,32% diện tích tự nhiên). Kết quả nghiên cứu góp phần làm rõ vai trò của bản đồ thích nghi sinh thái trong phát triển vùng chuyên canh và chỉ dẫn địa lí cà phê Arabica ở tỉnh Sơn La.
AHP, coffea Arabica, GIS, Mai Sơn, MCDM, vùng chuyên canh, chỉ dẫn địa lí
TRUYỀN THÔNG BIẾN ĐỔI KHÍ HẬU - GÓC NHÌN TOÀN CẦU: THỰC TRẠNG, XU HƯỚNG VÀ GIẢI PHÁP
Nghiên cứu này phân tích thực trạng, xu hướng và giải pháp trong truyền thông về biến đổi khí hậu (BĐKH) từ góc nhìn toàn cầu. Truyền thông về BĐKH đã phát triển từ việc chỉ tập trung vào dữ liệu khoa học sang phương pháp tiếp cận lấy công chúng làm trung tâm. Tuy nhiên, lĩnh vực này vẫn đối mặt với những thách thức lớn, bao gồm sự phân cực chính trị trong nhận thức về BĐKH, sự lan truyền của thông tin sai lệch trên nền tảng số và khó khăn trong việc diễn giải các nội dung khoa học phức tạp. Trong bối cảnh Việt Nam là một trong những quốc gia chịu tác động nặng nề nhất từ BĐKH, việc nâng cao hiệu quả truyền thông là cấp thiết. Nghiên cứu đề xuất tận dụng công nghệ số, xây dựng hệ thống kiểm chứng thông tin, điều chỉnh thông điệp phù hợp với từng nhóm đối tượng và tăng cường hợp tác giữa các bên liên quan nhằm đảm bảo truyền tải thông tin chính xác, từ đó góp phần thay đổi nhận thức và thúc đẩy các hành động thích ứng với BĐKH.
biến đổi khí hậu, truyền thông, góc nhìn toàn cầu
PHÁT TRIỂN BỀN VỮNG SINH KẾ NUÔI TRỒNG THỦY SẢN VÙNG VEN BIỂN NAM ĐỊNH TRONG BỐI CẢNH BIẾN ĐỔI KHÍ HẬU
Nuôi trồng thủy sản là một trong những sinh kế chủ đạo tại vùng ven biển Nam Định nhưng đang đứng trước nhiều thách thức cả về tự nhiên và kinh tế; trong đó biến đổi khí hậu là một yếu tố làm gia tăng rủi ro. Dựa trên khung phân tích sinh kế của DFID, nghiên cứu này tập trung đánh giá thực trạng phát triển sinh kế nuôi trồng thủy sản tại vùng ven biển Nam Định thông qua phỏng vấn sâu các cán bộ, chuyên gia tại các địa phương vào tháng 6 - 8/2024 và số liệu thống kê trong giai đoạn 2010 - 2023. Kết quả cho thấy người dân chủ yếu sử dụng mô hình nuôi truyền thống, hiệu quả nhưng rủi ro cao, dễ bị tổn thương trước dịch bệnh và biến động thị trường; đặc biệt là rủi ro về thời tiết do biến đổi khí hậu. Hạn chế về vốn, kĩ thuật và liên kết tiêu thụ cũng cản trở việc mở rộng quy mô sản xuất. Nghiên cứu đề xuất các giải pháp góp phần định hướng phát triển sinh kế nuôi trồng thủy sản bền vững cho cộng đồng ven biển Nam Định thích ứng với biến đổi khí hậu.
sinh kế bền vững, nuôi trồng thủy sản, ven biển Nam Định, biến đổi khí hậu
PHỤ NỮ TRONG HOÀNG CUNG TRIỀU LÝ VỚI ĐỜI SỐNG CHÍNH TRỊ - XÃ HỘI ĐẠI VIỆT THẾ KỈ XI-XIII
Trong sử liệu Việt Nam trung đại, sự hiện diện của phụ nữ hoàng cung xuất hiện tản mạn, chủ yếu nhắc đến thân thế hoặc đức hạnh hơn là phản ánh vai trò chính trị của họ. Khoảng trống này đặt ra yêu cầu nhận diện lại vị trí của phụ nữ trong hoạt động quản trị quốc gia. Trên cơ sở đó, bài viết khảo sát những trường hợp phụ nữ hoàng cung triều Lý được chính sử ghi chép tương đối rõ, như những nhân vật có đóng góp đáng kể đối với đời sống chính trị - xã hội thế kỉ XI-XIII. Bằng việc vận dụng những gợi mở từ hướng nghiên cứu lịch sử phụ nữ và lịch sử giới nhằm nhận diện vị trí và vai trò của từng cá nhân trong bối cảnh chính trị đương thời, bài viết phân tích ba phương thức tham dự quyền lực tiêu biểu: nhiếp chính, hôn nhân chính trị và kế vị. Qua đó, bài viết làm rõ những điều kiện lịch sử - xã hội – văn hoá tạo môi trường cho phụ nữ hoàng cung triều Lý tham gia trị nước và góp phần duy trì ổn định triều đình. Đồng thời, cho thấy việc tiếp cận sử liệu từ góc độ lịch sử giới giúp phát hiện những hình thức tham dự chính trị vốn ít được chính sử nhấn mạnh.
Vương triều Lý, phụ nữ hoàng cung, thái hậu, hoàng hậu, công chúa
UNDERSTANDING COPING RESPONSES TO DATING VIOLENCE AMONG UNIVERSITY STUDENTS IN HANOI
This study explores the factors influencing preschool teachers' behavioral intentions to use artificial intelligence (AI) to support children with speech delays. Grounded in the Technology Acceptance Model (TAM) and the Unified Theory of Acceptance and Use of Technology (UTAUT), the research analyzes factors such as performance expectancy, effort expectancy, social influence, facilitating conditions, attitude toward technology, and difficulty in adapting to new technology. To this end, 355 preschool teachers were surveyed. The findings reveal that social influence, effort expectancy, and concerns about losing direct interaction have the most significant impact on teachers' behavioral intentions. In contrast, performance expectancy does not have a significant effect on the intention to use AI. This study sheds light on the drivers and barriers to AI adoption in early childhood education, with implications for supporting children with speech delays.
artificial intelligence in education, preschool teacher behavioral intention, speech delay intervention, technology acceptance model (TAM), unified theory of acceptance and use of technology (UTAUT), inclusive education support
BUILDING A DIGITAL LIBRARY MODEL ON ADVERTISING LANGUAGE OF VIETNAMESE AGRICULTURAL PRODUCTS: AN APPROACH FROM DIGITAL HUMANITIES
The article proposes a digital library model for Vietnamese agricultural advertising language, grounded in Systemic Functional Linguistics and the Digital Humanities approach. Based on the analysis of 300 advertising discourses, the study examines three linguistic dimensions: field, tenor, and method. It highlights distinctive features such as the use of regional cultural identity, traditional values, personal experiences, and the development of close, familial buyer-seller relationships. The discourse also shows a shift toward multimodality. The proposed library includes a labeled data structure, integrated metadata, and an open-access web interface. Initial findings demonstrate the model’s potential for use in research, education, and brand communication. Initial observations at an agricultural enterprise suggest the model’s practical potential for enhancing communication and managing advertising data.
Vietnamese agricultural products, Systemic Functional Linguistics, Advertising discourse, digital library
QUẢN TRỊ VÙNG TÂY BẮC DƯỚI TRIỀU NGUYỄN (1802–1884): NHÌN TỪ CHÍNH SÁCH THỔ QUAN – LƯU QUAN
Trong giai đoạn 1802–1884, chiến lược quản trị vùng Tây Bắc – tương ứng tỉnh Hưng Hóa – luôn đặt ra thách thức lớn đối với triều Nguyễn bởi địa hình hiểm trở, dân cư đa tộc người và vị trí biên giới. Từ chỗ vẫn chấp nhận chế độ thế tập thổ quan dưới thời Gia Long và nửa đầu thời Minh Mạng, đến năm 1829 triều đình bãi bỏ đặc quyền thế tập, rồi từng bước thay bằng lưu quan. Triều đình Nguyễn từng bước áp đặt mô hình hành chính tập quyền: củng cố hệ thống quản trị cấp phủ, huyện, châu, tổng, xã; nỗ lực làm sổ đinh–điền, mở trường học, đồng thời tăng cường biện pháp trị an, biên phòng. Nhà nước trung ương vừa duy trì cứng rắn chính sách tập quyền, vừa uyển chuyển chấp nhận ngoại lệ trong những vùng xa xôi, lam chướng. Qua trường hợp Hưng Hóa, có thể nhận diện mô hình quản trị “nước đôi” của triều Nguyễn đối với khu vực miền núi, phản ánh quá trình củng cố quyền lực lẫn giới hạn của một nhà nước quân chủ trong bối cảnh biến động thế kỉ XIX.
vùng Tây Bắc, quản trị địa phương, triều Nguyễn, chính sách dân tộc, thổ quan, lưu quan
THE FAILURE OF THE WEST TO FILL THE POWER VACUUM IN EAST ASIA: ANGLO–FRENCH RIVALRY ON THE KOREAN PENINSULA, 1866–1887
In the late nineteenth century, the race for colonial expansion unfolded across many regions of the world, most notably in Asia and Africa. Although this imperial contest drew in the principal European and American colonial powers, certain areas remained “power vacuums” owing to rival cooperation or the absence of explicit agreements among Western states. The Korean Peninsula during the final decades of the nineteenth century epitomises such a case. Despite their military and diplomatic interventions, both Britain and France failed to construct a sustainable “Western order” on the peninsula, thereby leaving an unfilled “power vacuum” within East Asia. This vacuum was gradually occupied by Japan from the late nineteenth century onwards, especially following the first Sino–Japanese War and, ultimately, through formal annexation in 1910, while the Qing dynasty still retained residual influence and Korea pursued a strategy of “pragmatic balancing.” This paper seeks to analyse the failure of Britain and France in their endeavours to conquer and partition East Asian territories through a case study of Korea between the 1860s and 1880s, and to elucidate the structural and contingent reasons behind this failure, thereby contributing to interpretations of how East Asia’s power structure was transformed amid the colonial expansion of the Western imperial powers and the rise of Japan, which came to replace the West’s regional role during this period.
East Asia, Korea; power vacuum, French expedition to Korea, Anglo–French rivalry
ĐỐI NGOẠI QUỐC PHÒNG ĐA PHƯƠNG TRONG BỐI CẢNH HỘI NHẬP QUỐC TẾ: THỰC TIỄN QUÁ TRÌNH THAM GIA HOẠT ĐỘNG GÌN GIỮ HÒA BÌNH LIÊN HỢP QUỐC CỦA VIỆT NAM (2014–2024)
Bài viết phân tích quan điểm đối ngoại quốc phòng của Việt Nam trong bối cảnh hội nhập quốc tế thông qua thực tiễn tham gia hoạt động gìn giữ hòa bình Liên hợp quốc giai đoạn 2014 - 2024. Dữ liệu thực chứng cho thấy, xếp hạng đóng góp theo quốc gia của Việt Nam cho lực lượng gìn giữ hòa bình Liên hợp quốc tăng từ 116/122 lên 37/120, với nhiều lượt cá nhân và 06 bệnh viện dã chiến cấp 2, 01 đội công binh đã được triển khai. Bài viết lập luận rằng tham gia gìn giữ hòa bình Liên hợp quốc là minh chứng điển hình cho hình thức đối ngoại quốc phòng đa phương, phản ánh xu hướng quốc tế hóa lợi ích an ninh - quốc phòng của Việt Nam. Đồng thời việc chuyển từ vai trò quan sát sang tham gia thực địa vào lực lượng gìn giữ hòa bình Liên hợp quốc vừa góp phần nâng cao vị thế, uy tín của Việt Nam trên các diễn đàn quốc phòng đa phương, vừa tạo điều kiện để Việt Nam tiếp thu, thích ứng với chuẩn mực quốc tế và củng cố lòng tin chiến lược với các đối tác. Bài viết cũng cho thấy tham gia gìn giữ hòa bình đã trở thành một bộ phận quan trọng trong chiến lược hội nhập quốc tế toàn diện của Việt Nam.
gìn giữ hòa bình, quốc phòng - an ninh, ngoại giao, quan hệ quốc tế
MỐI QUAN HỆ GẮN BÓ MẸ - CON TRONG NĂM ĐẦU: MỘT NGHIÊN CỨU HỒI CỨU
Thiết lập mối quan hệ gắn bó mẹ - con trong những năm đầu đời đóng vai trò quan trọng đối với sự phát triển của trẻ. Bằng phương pháp hồi cứu, bài viết đã khảo sát ý kiến của 234 người mẹ có con ở độ tuổi mầm non từ tháng 04 – 06 năm 2025 để tìm hiểu mức độ và biểu hiện sự gắn bó mẹ - con trong năm đầu. Thời gian khảo sát từ tháng 04 – 06 năm 2025. Kết quả cho thấy: Hơn 90% số cặp mẹ - con được khảo sát có mối quan hệ gắn bó ở mức độ cao trong năm đầu từ cả phía người mẹ và người con. Gần 10% số cặp mẹ - con có nhu cầu gắn bó thấp, thường rơi vào các trường hợp mẹ hoặc con gặp phải các vấn đề về sức khỏe thể chất và hoặc tinh thần. Kết quả này là cơ sở để các nghiên cứu trong tương lai khám phá ảnh hưởng của sự gắn bó mẹ - con tới sự phát triển của trẻ ở những giai đoạn tiếp theo. Tuy nhiên, cần có thêm những nghiên cứu được thực hiện bằng cách phối hợp nhiều phương pháp và thực hiện với cỡ mẫu lớn hơn để mô tả chi tiết hơn về mối quan hệ gắn bó mẹ - con trong năm đầu.
gắn bó mẹ - con, trẻ năm đầu, nghiên cứu hồi cứu
EDUCATIONAL COOPERATION: JAPAN AND THE REPUBLIC OF VIETNAM IN THE 1960S-1970S
The twentieth century gave rise to a unique context and significantly altered the world order and the position of states in international relations. The regional and world wars occurred consecutively, creating a bias in research reflected in the last decade's publications, where mainstream research has focused on issues of war and conflict. Undeniably, those wars had decisively shifted the fate of many countries; it would be flawed if studies only focused on war issues and underestimated non-military issues. For example, in the circumstances of the twentieth-century conflicts, particularly in the context of the Cold War, Japan and the Republic of Vietnam maintained a special relationship, not just a military alliance, but laid the first foundations for becoming cooperative partners in developing a modern education. The studies on educational cooperation between the two countries in this period are limited, lacking systematic research on this issue. Hence, this research paper not only helps to fill the gap in the educational cooperation relationship between Vietnam and Japan in the 1960s and 1970s, but more importantly, it will help to clarify a historical lineage of educational collaboration. Although it is not the main thread of the twentieth century, it has a lasting impact on the long-term development of the two countries and shows the trend of cooperation in the post-Cold War modern era.
International Relations, Education Cooperation, Japan, Republic of Vietnam, Cold War
ANALYSIS OF FACTORS INFLUENCING TOURIST ATTRACTIONS TO HA NAM PROVINCE
Vietnam’s tourism industry is growing rapidly, creating opportunities for localities to strengthen and position their destination brands. Ha Nam, located at the southern gateway of the Red River Delta with rich yet underutilized tourism resources, faces the strategic challenge of enhancing its destination attractiveness. This study identifies and evaluates the key factors influencing Ha Nam’s tourism appeal through a model comprising five dimensions: (1) natural and cultural resources, (2) infrastructure and technical facilities, (3) quality of human resources in tourism, (4) destination image and security, and (5) digital transformation in tourism. Data were collected from 620 domestic and international tourists visiting major attractions such as Tam Chuc pagoda, Ba Danh pagoda, Ngu Dong Thi Son, Dia Tang pagoda, Cay Thi pagoda, Phat Quang pagoda, Lanh Giang temple and Quyet Thanh pottery village, using a stratified random sampling method. Analysis with SPSS 26.0 employed cronbach’s alpha, exploratory factor analysis, and multiple linear regression. All factor groups achieved cronbach’s alpha above 0.9, KMO above 0.8, and bartlett’s test sig. = 0.000, confirming high reliability and suitability. The model explained 96.2% of the variance (adjusted R² = 0.962) in destination attractiveness, with tourism resources (β = 0.304) and destination image and security (β = 0.295) identified as the most influential. The findings refine the analytical framework for assessing destination attractiveness and provide a scientific foundation for branding and product strategies.
Destination attractiveness, analysis of factors, tourism, Ha Nam province
SIÊU TIỂU THUYẾT VÀ KHẢI HUYỀN MUỘN CỦA NGUYỄN VIỆT HÀ
Siêu tiểu thuyết (metafiction) là tiểu thuyết viết về nghề tiểu thuyết. Đây là loại tiểu thuyết đòi hỏi sự tương tác, giải mã giữa người đọc, người viết và tác phẩm. Thế giới bên trong và bên ngoài văn bản trở nên khó phân định. Với Khải huyền muộn, người đọc được sáng tạo một cách tiếp cận của riêng mình. Ở đó, thế giới hiện thực và hư cấu bị lẫn lộn. Nhà văn phơi bày quá trình sáng tạo nghệ thuật trong tác phẩm nhưng chính thế giới đó lại tạo sự mơ hồ cho người đọc. Vận dụng những lý thuyết về thể loại, kết hợp phân tích, so sánh, dưới góc nhìn thi pháp học, bài báo sẽ nghiên cứu trường hợp Khải huyền muộn ở những góc độ: cấu trúc văn bản, nhân vật người kể chuyện, tính đa thanh của trò chơi ngôn ngữ.
Khải huyền muộn, Nguyễn Việt Hà, Siêu tiểu thuyết
ĐẠO ĐỨC SINH THÁI: CHẤN THƯƠNG VÀ CHỮA LÀNH TRONG VĂN HỌC VIỆT NAM ĐƯƠNG ĐẠI VIẾT VỀ THIẾU NHI
Trẻ em là đối tượng dễ bị tổn thương và thường phải chịu tổn hại từ nhiều phía trong một xã hội đầy bất ổn. Với tâm hồn thuần khiết, ngây thơ, sáng trong, các em thường tìm đến loài vật và cỏ cây như những người bạn để chữa lành nỗi đau. Biết lắng nghe tiếng muôn vật để đối thoại với nó, trẻ em cũng tạo ra một môi trường sinh thái nhân văn làm nền tảng cho sự sống của nhân loại. Vận dụng lí thuyết chấn thương kết hợp với phê bình sinh thái bài viết chỉ ra mối liên hệ giữa chấn thương, sinh thái và ngôn ngữ, nơi những đứa trẻ yếu đuối thường rơi vào tình trạng “mất lời”. Đồng thời, chúng tôi phân tích hiện tượng “chấn thương kép”, khi sự mất mát về tình cảm cộng hưởng với sự đổ vỡ sinh thái, khiến trẻ em rơi vào trạng thái cô đơn và bơ vơ. Từ đó, bài viết khẳng định sự cần thiết của việc kiến tạo đạo đức sinh thái như một con đường để chữa lành, giúp con người hướng đến đời sống an nhiên và hạnh phúc.
chấn thương, đạo đức sinh thái, chữa lành, văn học thiếu nhi, văn xuôi Việt Nam đương đại
THE PERSONALITY TRAITS OF HANOIANS IN DAILY-LIFE SETTINGS PORTRAYED IN THE FILM PEACH BLOSSOM, PHO AND THE PIANO
Hanoians are recognizable for their specific cultural features, among which four are selected for analysis to describe a traditional Hanoian against the backdrop of the film Peach Blossom, Pho and the Piano (Đào, Phở và Piano). This analysis is referenced by studies across various academic disciplines and the presentation of the feature film. The latter methodology makes it a pioneering contribution within the target area of study. It is concluded that the Hanoians in the film possess the qualities that align with those identified in previous literature. The characters have transcended the context of the film and served as representative figures of Hanoians. The question of whether these traits with their benefits and challenges persist in contemporary times remains unanswered. In addition, other qualities are not addressed within this study, and they, with the former ones, are suggested for future research. With the aim of preserving the quintessential traits of Hanoians, the contribution of this research is to promote civilian consciousness of the target qualities in order to complete the Hanoian portrait to a certain extent and avoid any possible conflicts related to regional discrimination.
Personality, Trait/s, Hanoi/Hanoian/s, Peach Blossom, Pho, Piano
CHIẾN LƯỢC TUYÊN TRUYỀN ĐỐI NGOẠI VÀ ĐỊNH HÌNH NHẬN THỨC QUỐC TẾ CỦA TRUNG QUỐC TRONG SÁNG KIẾN VÀNH ĐAI, CON ĐƯỜNG VÀ HÀM Ý CHÍNH SÁCH CHO VIỆT NAM
Bài viết này phân tích vai trò kép của Sáng kiến Vành đai và con đường: vừa là động lực thúc đẩy kết nối kinh tế, vừa là phương tiện hữu hiệu để định hình hình ảnh quốc gia, lan tỏa mô hình phát triển và mở rộng ảnh hưởng chính trị của Trung Quốc trên trường quốc tế. Nghiên cứu sử dụng khung lý thuyết về quyền lực mềm và quyền lực sắc bén để đánh giá các cơ chế tuyên truyền của BRI, bao gồm việc xây dựng mạng lưới truyền thông, thâm nhập học thuật, và ngoại giao số. Kết quả nghiên cứu cho thấy BRI đã thành công trong việc tạo dựng một hệ sinh thái ảnh hưởng đa chiều, biến các dự án hạ tầng thành công cụ quảng bá tầm nhìn và giá trị của Trung Quốc. Tuy nhiên, sáng kiến này cũng đặt ra những thách thức đáng kể về an ninh, chủ quyền và rủi ro nợ công đối với các quốc gia tham gia, đặc biệt là Việt Nam. Từ đó, bài viết đề xuất các hàm ý chính sách quan trọng cho Việt Nam, nhấn mạnh sự cần thiết của một cách tiếp cận thận trọng, cân bằng, nhằm tối đa hóa cơ hội phát triển đồng thời giảm thiểu các rủi ro chiến lược và bảo vệ lợi ích quốc gia cốt lõi.
chiến lược tuyên truyền, quyền lực mềm, sáng kiến Vành đai và con đường, Trung Quốc, Việt Nam
A COMPOSITE INDEX-BASED ASSESSMENT OF ECONOMIC GROWTH QUALITY IN DA NANG CITY DURING THE PERIOD 2015–2023
Amid growing emphasis on sustainable development, evaluating the quality of economic growth has become a vital priority for local governments. This study proposes a multi-dimensional evaluation framework and a composite index to assess the quality of economic growth in Da Nang City from 2015 to 2023. The study applies 29 indicators grouped into four key dimensions - economic efficiency, social welfare, environment and security, and governance capacity - and employs the FPPSI method (Full Permutation Polygon Synthetic Indicator) to normalize indicators and construct the composite index. The findings reveal that the quality of Da Nang’s economic growth remains moderate, with the composite index ranging from 0.43 to 0.45 during the period 2015-2023. Among the dimensions, social welfare exhibited the most notable improvement, reaching a good level in 2023 (0.71), followed by environment and security (0.55). In contrast, economic efficiency recorded the weakest performance, with a steep decline during the COVID-19 period (0.10 in 2021) and only a partial recovery by 2023 (0.24). Governance capacity showed minimal fluctuation, staying consistently below the good threshold (0.31). These findings highlight the need for Da Nang to enhance economic efficiency, environmental protection, and strengthen governance systems to improve the quality of its economic growth toward long-term sustainability.
economic growth, quality of economic growth, sustainable development, composite index, Da Nang
UNDERSTANDING CLUSTER DIFFERENCES IN REGIONAL TOURISM PERCEPTIONS: ANOVA, PRUNED TREE, AND CORRELATION NETWORK ANALYSIS FROM THE MEKONG DELTA REGION
This research explores perceptual differences among tourist clusters to examine regional tourism linkage in the Mekong Delta, Vietnam. Building on prior perception-based segmentation, we re-estimate clusters with higher granularity (k = 3) and statistically validate differences across 25 variables using one-way ANOVA. A pruned decision tree clarifies the minimal set of cues that separates segments, while a correlation-network analysis visualizes how governance, cultural experience, and environmental attributes co-organize in tourists’ mental models. The results indicate 23 variables with significant mean differences (p < 0.001), with governance signals (policy coherence, partnership mechanisms) and cultural events emerging as dominant discriminators. This paper contributes by connecting perception-based segmentation with statistical verification, providing evidence-based outcomes for specific regional tourism strategies. The findings emphasize the significance of symbolic and structural characteristics in influencing tourist perceptions of interprovincial cooperation.
Cluster, regional tourism perceptions, correlation analysis, Mekong Delta
BẢN ĐỊA HÓA TƯ TƯỞNG NỮ QUYỀN Ở VIỆT NAM ĐẦU THẾ KỈ XX: NGHIÊN CỨU TRƯỜNG HỢP NỮ CÔNG HỌC HỘI
Bài viết này đề cập đến hiện tượng “bản địa hóa tư tưởng nữ quyền” đã xuất hiện ở Việt Nam đầu thế kỉ XX. Trên cơ sở đó, bài viết tập trung phân tích hiện tượng này thông qua trường hợp Nữ công học hội (1926), tổ chức phụ nữ đầu tiên do chính phụ nữ sáng lập và điều hành. Nghiên cứu cho thấy, tư tưởng nữ quyền khi du nhập từ phương Tây vào đã không được tiếp thu nguyên vẹn, mà được chuyển dịch và bản địa hóa để phù hợp với bối cảnh xã hội thuộc địa – nửa phong kiến ở Việt Nam. Thông qua việc tìm hiểu và phân tích những hoạt động thực tiễn của Hội, nhận thấy rằng tổ chức này đã thể hiện một mô hình bản địa hóa tư tưởng nữ quyền đặc trưng: thay vì đối kháng trực tiếp với hệ thống phụ quyền, Nữ công học hội đã khéo léo dung hòa giữa những phẩm chất nữ giới truyền thống với “nữ trí” hiện đại, góp phần định hình sự biến đổi từ "nữ công gia chánh" sang hình ảnh người phụ nữ tự chủ về kinh tế và tích cực tham gia vào các hoạt động xã hội. Kết quả nghiên cứu khẳng định rằng, dù phạm vi ảnh hưởng của tổ chức này chủ yếu giới hạn trong thành thị và tầng lớp trí thức, nhưng Nữ công học hội vẫn đóng vai trò quan trọng trong việc khởi tạo một hình mẫu bản địa hóa tư tưởng nữ quyền ở Việt Nam. Chính nền tảng này đã góp phần tạo tiền đề cho sự phát triển của phong trào phụ nữ Việt Nam trong những thập niên tiếp theo.
Nữ công học hội, nữ quyền, Đạm Phương nữ sử, đầu thế kỉ XX, phụ nữ Việt Nam
ẨN DỤ Ý NIỆM “ĐẠI DỊCH LÀ ĐÁM CHÁY” TRONG DIỄN NGÔN CHÍNH TRỊ TIẾNG ANH VÀ TIẾNG VIỆT
Trong các cuộc khủng hoảng y tế toàn cầu như đại dịch AIDS, H1N1 và gần đây là COVID-19, ẩn dụ ý niệm được sử dụng như một công cụ nhận thức và định hướng hành vi quan trọng. Nghiên cứu này tập trung khảo sát ẩn dụ ý niệm ĐẠI DỊCH LÀ ĐÁM CHÁY trong ba mươi sáu diễn ngôn chính trị bằng tiếng Anh và tiếng Việt. Cơ sở nền tảng của nghiên cứu được xây dựng dựa trên Lí thuyết ẩn dụ ý niệm do Lakoff và Johnson (1980) khởi xướng, kết hợp với đường hướng Phân tích ẩn dụ phê phán đề xuất bởi Charteris-Black (2004). Qua khảo sát, biểu thức ngôn ngữ ẩn dụ “spread/lan rộng” và “outbreak/ bùng phát” xuất hiện với tần suất cao nhất. Đặc biệt, nghiên cứu đã làm sáng tỏ cơ chế ánh xạ các thuộc tính ngữ nghĩa nổi bật của miền nguồn Đám cháy sang miền đích Đại dịch, qua đó nhận diện tám khía cạnh ngữ nghĩa đặc trưng.
ẩn dụ ý niệm, diễn ngôn chính trị, ánh xạ, đại dịch, đám cháy
FROM MARGINS TO RECOGNITION: SECOND-GENERATION VIETNAMESE MIGRANTS AND THEIR HERITAGE LANGUAGE JOURNEY IN TAIWAN
This study explores the shifting role of Vietnamese as a heritage language among second-generation Vietnamese migrants in Taiwan within the broader context of globalization, transnational migration, and cultural diversity. Following Vietnam’s “đổi mới” reforms and Taiwan’s “go south policy,” increasing cross-border mobility and intermarriage have contributed to the emergence of a substantial Vietnamese immigrant community. Today, new Vietnamese immigrants represent a significant proportion of Taiwan’s new immigrants, leading to a growing population of second-generation children navigating multiple cultural and linguistic worlds. The study draws on qualitative data collected through in-depth interviews with 35 second-generation Vietnamese migrants and 17 Vietnamese new immigrants, conducted across several Taiwanese cities between 2023 and 2025. Findings indicate a growing recognition of Vietnamese as both a cultural identity marker and a practical linguistic asset, particularly in the context of Taiwan’s enhanced relations with Southeast Asia under the new Southbound policy. Despite enduring stereotypes and historical stigmatization, Vietnamese is increasingly embraced by second-generation youth not only as a means of communication, family bonding but also as a path to cultural affirmation and social mobility. This study concludes that sustained recognition and support from policymakers, educators, and communities are essential to ensure the vitality of minority languages like Vietnamese in Taiwan’s future.
heritage language, new immigrant, second-generation migrant, Taiwan, Vietnam
THE EXOTIC AND THE EXPLORER: A MULTIMODAL ANALYSIS OF IDENTITY CONSTRUCTION IN A VIETNAMESE STREET FOOD REVIEW VIDEO
This study investigates the multimodal construction of identity in food media, specifically analyzing how verbal, visual, and paralinguistic modes interact to represent identities. Focusing on the most viewed YouTube review video about Vietnamese street food, the research applies Systemic Functional Linguistics to uncover social, individual, role, and lifestyle identities based on van Leeuwen’s framework of identity (2022). Findings reveal that these multimodal elements work synergistically to create an immersive experience where the food is constructed as an exotic culinary experience in relation to its perceived otherness from mainstream norms. Concurrently, reviewers leverage these resources to manifest their own identities as professional media personalities, adventurous food explorers, and expressive critics. This dual identity construction highlights how food media not only portrays diverse cuisines but also shapes public perception within digital discourse. This study contributes to the global appreciation for Vietnamese street food, thereby providing a new academic model for multimodal analysis of food media and offering practical insights for content creators to craft more convincing and authentic portrayals that challenge cultural stereotypes.
identity construction, Vietnamese street food, Multimodal Discourse Analysis
SỰ PHÁT TRIỂN CỦA KINH TẾ ĐỨC GIAI ĐOẠN 1924 - 1929
Chiến tranh thế giới thứ Nhất (1914-1918) dẫn đến sự sụp đổ trực tiếp của đế quốc Đức và đưa đến sự ra đời của nền Cộng hòa Weimar – một trong những thể chế dân chủ tiến bộ của châu Âu trong nửa đầu thế kỉ XX. Đối mặt với những khó khăn về cả đối nội và đối ngoại, chính phủ Đức đã thực hiện các chính sách nhằm khôi phục kinh tế đất nước, ổn định và cải thiện đời sống người dân, tái hòa nhập với đời sống chính trị quốc tế, cải thiện vị thế của nước Đức trong quan hệ quốc tế. Sự phát triển của kinh tế Đức giai đoạn 1924-1929 là minh chứng cho hiệu quả của các chính sách đúng đắn về cả đối nội và đối ngoại của một chính phủ được sự ủng hộ của người dân. Bằng phương pháp nghiên cứu lịch sử và logic, kết hợp với các phương pháp phân tích, tổng hợp, so sánh,… bài viết làm rõ những biểu hiện phát triển của kinh tế Đức giai đoạn 1924 – 1929 trên các lĩnh vực công nghiệp, thương mại, tài chính – ngân hàng và giải thích nguyên nhân; từ đó đánh giá ý nghĩa của sự phát triển kinh tế đối với nước Đức trong giai đoạn này.
Cộng hòa Weimar, kinh tế nước Đức, giai đoạn 1924 - 1929
GIÁO DỤC TRẺ EM QUA TRẢI NGHIỆM VĂN CHƯƠNG: KHẢO SÁT QUA MỘT SỐ TRUYỆN THIẾU NHI VIỆT NAM VÀ HÀN QUỐC ĐƯƠNG ĐẠI
Bài viết sử dụng phương pháp tiếp cận thi pháp học, tự sự học và phương pháp liên ngành để khảo sát một số truyện thiếu nhi đương đại của Hàn Quốc được dịch sang tiếng Việt đầu thế kỉ XXI và đặt chúng trong tương quan với một số truyện thiếu nhi đương đại tiêu biểu của Việt Nam. Bài viết cho rằng việc bồi đắp những trải nghiệm sống động, đa dạng và giàu màu sắc qua văn chương là một cách thiết thực để nâng đỡ tâm hồn và giáo dục trẻ em trong xã hội hiện đại. Trải nghiệm tinh thần mà những câu chuyện này mang lại không chỉ góp phần hình thành nhân cách mà còn có thể bồi dưỡng nội lực, bản lĩnh và khả năng thấu cảm cho bạn đọc trẻ em, đồng thời đây cũng là những năng lực quan trọng của công dân trong thế kỉ XXI.
trải nghiệm văn chương, nâng đỡ và giáo dục, truyện thiếu nhi Việt Nam, truyện thiếu nhi Hàn Quốc, văn chương và giáo dục