TỰ SỰ HỌC NHÂN HỌC ĐÔ THỊ TRONG THỊ DÂN TIỂU THUYẾT CỦA NGUYỄN VIỆT HÀ - Thành Tài, Nguyễn; Thị Bảo Giang, Trần (Tạp chí Khoa học Trường Đại học Sư phạm Hà Nội: Khoa học Xã hội, 2026)
Bài viết tiếp cận Thị dân tiểu thuyết từ góc độ tự sự học nhân học đô thị. Kết quả nghiên cứu cho thấy trên bình diện nội dung, tác phẩm đã kiến tạo “cộng đồng tự sự” liên chủ thể, nơi các thị dân cùng tham gia kể về đời sống của mình, qua đó làm hiển lộ sự đứt gãy và thương thảo “mã gen văn hoá” của Hà Nội trong bối cảnh đô thị hiện đại. Các lập trường khác nhau của thị dân không chỉ phản ánh sự khác biệt thế hệ mà còn tạo nên một trường đối thoại đa thanh, được tổ chức thông qua giọng điệu giễu nhại và ý thức phản tư của người kể chuyện. Trên bình diện hình thức, nhân học đô thị vận hành như một nguyên lí tổ chức truyện kể thông qua người kể chuyện thị dân với thủ pháp trượt điểm nhìn trần thuật và kết cấu lắp ghép. Thủ pháp trượt điểm nhìn cho phép các trải nghiệm đô thị được biểu đạt từ nhiều vị thế khác nhau, trong khi kết cấu lắp ghép với hiệu ứng đan cài và đồng hiện đã tái hiện đô thị như một không gian đa tầng của kí ức và ý thức. Qua đó, truyện kể không chỉ phản ánh mà còn tham gia vào quá trình kiến tạo ý nghĩa văn hoá đô thị.